Pe?ny tekst
Anna Polewczyk, Agnieszka Janion-Sadowska, Marcin Sadowski, Marianna Janion
ANALIZA PORÓWNAWCZA LECZENIA ZAWA?U SERCA W WOJEWÓDZTWIE ?WI?TOKRZYSKIM W LATACH 1992-1996 I 2005-2006 Z UWZGL?DNIENIEM ODMIENNO?CI PRZEBIEGU KLINICZNEGO I TERAPII KOBIET
DIFFERENCES IN CLINICAL COURSE AND TREATMENT OF MYOCARDIAL INFARCTION IN YEARS 1992-1996 AND 2005?2006 IN ?WI?TOKRZYSKIE DISTRICT, TAKING INTO CONSIDERATION GENDER BIAS - A COMPARATIVE ANALYSIS
SUMMARY
Aim. Applying modern therapies significantly changed natural history of ST-segment elevation myocardial infarction (STEMI). Two time intervals were analyzed: the 90? of XX century ? era of thrombolytic therapy, and years 2005?2006 ? time of invasive procedures. Methods and results. Retrospective comparative analysis of 881 STEMI patient from years 1992?1996 and 889 STEMI patient from years 2005?2006 was conducted. The patients in the second group were older (5,2 years) and there were more women. In years 2005?2006 48% of patients were treated invasively and 13,7% received thrombolytic therapy while in years 1992?1996 21,2% of patient were given thrombolysis and as much as 78,8% did not receive any reperfusion at all.
The lowest mortality rate was observed among invasively treated patients (5,4% in hospital; 8,4% in 6-month follow-up). Women in both time intervals were older and had more risk factors than men. Use of thrombolysis was comparable in men and women. Women were less likely to undergo invasive treatment (38,8% vs 52,9%; p<0,0001), however the results were equally favorable in both sexes. Conclusions. Despite delay in applying modern therapies, great progress in STEMI treatment was observed in our district. As suspected the best outcomes were reported in patients who underwent percutaneous coronary angioplasty. Worse risk profile of women contributes to their poor short- and long-term outcomes. Invasive approach significantly reduces mortality in both sexes.
Key words: acute coronary syndromes, myocardial infarction, reperfusion therapy, gender.
STRESZCZENIE
Wst?p i cel pracy. Wprowadzenie nowoczesnych metod leczenia zawa?u serca z uniesieniem odcinka ST (STEMI) spowodowa?o istotne zmiany przebiegu tej choroby. Ocen? tych zmian prze?ledzono, porównuj?c dwie epoki: terapii lat dziewi??dziesi?tych XX wieku, a wi?c okresu, w którym w regionie ?wi?tokrzyskim wprowadzano fibrynoliz? oraz lata 2005?2006 ? okresu, w którym powszechnie wprowadzono strategi? inwazyjn?. Metodyka i wyniki. Przeprowadzono retrospektywn? analiz? porównawcz? choroby u 881 pacjentów ze STEMI leczonych w latach 1992?1996 oraz 889 w okresie 2005?2006. Zaobserwowano przesuni?cie wiekowe badanej populacji chorych ze STEMI do kategorii osób starszych (?rednio o 5,2 lat) oraz wzrost liczby chorych kobiet. Wspó?cze?nie inwazyjnie leczono 48% chorych, a fibrynoliz? zastosowano u 13,7%. W latach 1992?1996 21,2% by?o leczonych fibrynolitycznie, ale a? 78,8% nie otrzyma?o reperfuzji. Najni?sz? liczb? zgonów stwierdzono w grupie terapii inwazyjnej (5,4% podczas hospitalizacji oraz 8,4% w obserwacji 6-miesi?cznej). W obu przedzia?ach czasowych kobiety by?y starsze i mia?y wi?cej czynników ryzyka ni? m??czy?ni. Fibrynoliz? stosowano z podobn? cz?sto?ci? u kobiet i m??czyzn. Mimo podobnie dobrych wyników kobiety rzadziej otrzymywa?y strategi? inwazyjn? (38,8% vs 52,9%; p<0,0001). Wnioski. W regionie, mimo opó?nionego w skali kraju wdra?ania nowoczesnej terapii STEMI osi?gni?to w krótkim czasie olbrzymi post?p. Najlepsze efekty terapii zawa?u serca zgodnie z oczekiwaniami zaobserwowano u chorych leczonych za pomoc? pierwotnej angioplastyki wie?cowej. Gorsza charakterystyka kliniczna kobiet mia?a istotny wp?yw na ich rokowanie. Leczenie inwazyjne istotnie zmniejszy?o ?miertelno?? u obu p?ci.
S?owa kluczowe: ostre zespo?y wie?cowe, zawa? serca, terapia reperfuzyjna, p?e?.